Anayasa Mahkemesi'nin görevi nedir?

Anayasa Mahkemesi'nin görevi nedir?

Anayasa Mahkemesi'nin bazı görevleri :

• Kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün Anayasaya şekil ve esas bakımlarından uygunluğunu denetlemek
• Anayasa değişikliklerini sadece şekil bakımından incelemek ve denetlemek
• Bireysel başvuruları karara bağlamak
• Cumhurbaşkanını, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanını, Cumhurbaşkanı yardımcılarını, bakanları ve diğer belirli kişileri görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla yargılamak
• Siyasi partilerin kapatılmasına ve Devlet yardımından yoksun bırakılmasına ilişkin davalar ile ihtar başvuruları ve dağılma durumunun tespiti istemlerini karara bağlamak
• Siyasi partilerin mal edinimleri ile gelir ve giderlerinin kanuna uygunluğunu denetlemek
• Yasama dokunulmazlığı ve milletvekilliğinin düşmesi ile ilgili işlemleri incelemek
• Anayasa Mahkemesi Başkanı ve başkanvekilleri ile Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı ve Başkanvekilini seçmek

Anayasa Mahkemesi bireysel başvuruda hangi kararları verebilir?

Anayasa Mahkemesi (AYM), bireysel başvuru incelemesinin sonucunda şu kararları verebilir: İhlalin tespiti ve giderilmesi: Bir temel hakkın ihlal edildiğine karar verilirse, bu ihlalin nasıl sona erdirilebileceği belirlenir ve dosya yeniden ilgili mahkemeye gönderilir. Tazminat: Yeniden yargılama yapılması mümkün değilse, başvurucu lehine tazminata hükmedilir. Düşme kararı: Başvurudan feragat edilmesi, davanın takipsiz bırakılması veya ihlal ve sonuçlarının ortadan kalkması durumunda düşme kararı verilir. AYM, idare yerine geçerek eylem ve işlem niteliğinde karar veremez. Ayrıca, AYM, başvurucunun yaşamına ya da maddi veya manevi bütünlüğüne yönelik ciddi bir tehlike bulunması durumunda tedbir kararı verebilir.

Anayasa Mahkemesinde gündem nasıl belirlenir?

Anayasa Mahkemesinde gündemin belirlenmesi iki farklı şekilde gerçekleşir: 1. Genel Kurulun ve bölümlerin gündemi: 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'a göre, Genel Kurulun ve bölümlerin gündemini belirleme yetkisi Mahkeme Başkanına aittir. Bölümlerin toplantı gündemi, ilgili bölümün başkanı tarafından belirlenir. 2. Basın duyuruları: Anayasa Mahkemesi, kurumsal yapısıyla ilgili gelişmeleri ve haberleri basın duyurularıyla kamuoyuna bildirir.

Anayasa Mahkemesinin bağlayıcı olmayan kararları nelerdir?

Anayasa Mahkemesinin (AYM) bağlayıcı olmayan kararları arasında kısmî hükümsüzlük kararları ve yorumlu ret kararları yer alır. Kısmî hükümsüzlük kararları, bir normun Anayasa'ya aykırı olan kısmının hükümsüz kılınmayıp, sadece ilgili eksikliğin giderilmesi için güncellenmesinin sağlanmasıdır. Yorumlu ret kararları ise bir normun birden fazla yorumu içinde Anayasa'ya en uygun olanının ortaya konması, Anayasa'ya aykırı olacak yorum biçimlerinin dışlanmasını içerir. Ayrıca, AYM'nin bireysel başvuru sonucunda verdiği ihlal kararları, sadece başvuruda bulunan kişi ve başvuruya konu idari işlem ya da karar açısından geçerlidir ve bağlayıcıdır. AYM kararlarının bağlayıcılığı hakkında daha fazla bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir: blog.lexpera.com.tr; jurix.com.tr; hukukihaber.net.

Anayasa Mahkemesi esas yönünden inceleme ne zaman yapılır?

Anayasa Mahkemesi'nde esas yönünden inceleme, kabul edilebilirlik kararı verildikten sonra yapılır. Kabul edilebilirlik incelemesi, Anayasa Mahkemesi'nin komisyonları tarafından gerçekleştirilir. Esas incelemesi, kabul edilebilirlik kararı verilen başvurular için Anayasa Mahkemesi'nin bölümleri tarafından yapılır. Başvuruların geliş sırasına göre incelendiği ve karara bağlandığı göz önünde bulundurulduğunda, esas incelemesinin ne zaman yapılacağına dair kesin bir süre vermek mümkün değildir.

Anayasa Mahkemesinin adil yargılanmaya ilişkin kararları nelerdir?

Anayasa Mahkemesinin adil yargılanmaya ilişkin bazı kararları şunlardır: 16 Mayıs 2025 tarihli karar. 11 Haziran 2024 tarihli "Yılmaz Korkmaz Başvurusu" kararı. Anayasa Mahkemesinin adil yargılanma hakkına ilişkin diğer kararlarına şu sitelerden ulaşılabilir: anayasa.gov.tr; dergipark.org.tr; academia.edu.

Anayasa mahkemesi 52 madde nedir?

Anayasa Mahkemesi'nin 52. maddesi, siyasi parti kapatma davalarını düzenler. Bu maddeye göre: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı tarafından açılan dava üzerine Anayasa Mahkemesi, bir siyasi partinin Anayasanın 69. maddesinde sayılan sebeplerden dolayı kapatılmasına veya devlet yardımından kısmen ya da tamamen yoksun bırakılmasına, toplantıya katılan üyelerin üçte iki oy çokluğuyla karar verebilir. Siyasi partilerin kapatılmasına ilişkin davalar, 5271 sayılı Kanunun davanın mahiyetine uygun hükümleri uygulanmak suretiyle dosya üzerinden Genel Kurulca incelenir ve kesin karara bağlanır.

Anayasa Mahkemesi'nin diğer adı nedir?

Anayasa Mahkemesi'nin diğer adı Yüce Divan'dır. Anayasa Mahkemesi, 1961 Anayasası ile kurulmuş ve 1982 Anayasası ile devam ettirilmiştir. Ayrıca, 2010 referandumundan sonra yapısal değişikliklere uğramıştır. Anayasa Mahkemesi'nin temel görevi, yasaların ve diğer hukuki düzenlemelerin Anayasa’ya uygunluğunu denetlemektir.