Yemek
Seyahat
Sağlık
Ekonomi
Faydalı Bilgiler
Eğitim
Eğitim
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Anlamca olumlu, biçimce olumsuz cümleler , yapısında olumsuzluk ekleri (-ma, -me) ya da olumsuzluk ifadeleri (değil) barındırmasına rağmen, anlam olarak olumlu bir ifade taşıyan cümlelerdir
Bu tür cümlelerde olumsuzluk eki veya kelimesi şu amaçlarla kullanılır :
Örnekler :
Olumsuz cümle örnekleri: Fiil cümleleri: Kardeşim eve gelmemiş. Dışarıda tek bir insan bile yoktu. Ateşle oyun olmaz. Bugün düşündüklerimi yapamadım. İsim cümleleri: Bu bölgede misafir olabileceğimiz tek bir ev bile yoktu. Bu binanın yerinde şeftali bahçesi yoktu. Sokakta ne araba ne de insan var. Türkiye Cumhuriyeti krallıkla yönetilen bir ülke değildir. Bazı cümleler biçimce olumsuz, anlamca olumlu olabilir: Seni hiç sevmiyor değilim. Yangından korkmayan yoktur. Bazı cümleler biçimce olumlu, anlamca olumsuz olabilir: Haydi bu işi yapabilirsen yap. Ne bir arayanım var ne de bir soranım.
Hayır, olumsuzluk eki bulunan cümleler, anlamı olumlu olsa da olumsuz olarak kabul edilmez. Bir cümlenin olumlu mu yoksa olumsuz mu olduğunu belirlemek için cümledeki iş, olay, eylem, durum ve yargıya bakılır. Olumlu cümle: Yüklemi olumsuzluk ifadesi taşımayan, işin, oluşun, hareketin, düşüncenin gerçekleştiğini veya gerçekleşeceğini bildiren cümledir. Olumsuz cümle: Yüklemi olumsuz yargı bildiren, yani yargının gerçekleşmediğini bildiren cümledir. Bazı cümleler, biçimce olumsuz olduğu hâlde anlamca olumlu olabilir.
Anlamca olumlu cümle, cümledeki iş, olay, eylem veya durumun "gerçekleşmiş, gerçekleşmekte veya gerçekleşecek" olduğu cümledir. Bazı anlamca olumlu cümle örnekleri: "Konuyu çok iyi öğrendim". "Yol çalışması pazartesi günü başlayacak". "Bu yaz tatil için Antalya'ya gideceğiz". Biçimce olumsuz, anlamca olumlu cümleler de olabilir. Bazı biçimce olumsuz, anlamca olumlu cümle örnekleri: "Senin söylediklerini anlamıyor değilim". "Hiçbir zaman yalan söylemedim değil".
Anlamca olumlu, biçimce olumsuz cümlelere örnek olarak şunlar verilebilir: Senin söylediklerini anlamıyor değilim. Ne senin dediğin oldu ne benim dediğim. Sana inanır mıyım hiç? Uzun zamandır ne arıyor ne de soruyor. Bu soğuk havada üzerine bir şey almadan dışarı çıkılır mı? Adam ölmüş. Bu cümlelerde yüklemler, olumsuzluk eki aldığı veya "değil, yok" gibi olumsuzluk bildiren kelimeler içerdiği için biçimce olumsuzdur; ancak cümlelerin anlamı incelendiğinde olumlu bir yargı taşıdığı görülür.
İlk bakışta olumluyu işaretlemek doğru bir yaklaşım değildir. Cümlenin olumlu mu yoksa olumsuz mu olduğunu belirlemek için hem biçimsel (yapısal) hem de anlamsal (içeriksel) analiz yapmak gereklidir. Biçimce olumlu bir cümle, olumsuzluk ekleri veya kelimeleri içermese de, anlamca olumsuz olabilir. Anlamca olumlu bir cümle ise, eylem veya olayın gerçekleştiğini ifade eder. Bu nedenle, bir cümlenin olumlu mu olumsuz mu olduğunu kesin olarak belirlemek için hem biçimsel hem de anlamsal analizi birlikte yapmak önemlidir.
Olumlu ve olumsuz pekiştirme örnekleri: Olumlu Pekiştirme: Bir öğrencinin ödevini zamanında teslim ettiğinde öğretmenin öğrenciyi övüp ona bir ödül vermesi. Öğretmen "otur" dediğinde oturan otistik bir çocuğun yer değiştirme davranışının ödüllenmesi. Olumsuz Pekiştirme: Bir arabanın emniyet kemeri takılı olmadığında alarm çalmaya başlar ve alarmın susturulması için emniyet kemeri takılması gerekir. Güzel yazı yazabilmesine rağmen özensiz ve kötü yazı çalışması yapan bir öğrencinin yazısının silinmesi ve öğrenciden tekrar yazmasının istenmesi. Olumlu ve olumsuz pekiştirme arasındaki fark: Olumlu pekiştirme, ortama hoşa giden bir uyaranın eklenmesiyle davranışın tekrarlanma olasılığının artmasıdır. Olumsuz pekiştirme, ortamdaki hoşa gitmeyen bir uyaranın çıkartılmasıyla davranışın tekrarlanma olasılığının artmasıdır.
Olumlu cümle, yüklemi olumlu olan, yani bir işin yapıldığını, yapılmaya devam ettiğini ya da yapılacağını anlatan cümlelerdir. Örnekler: "Bugün eve erken geldim". "Bir çalışma yapılmadığı anlaşılıyor". Olumsuz cümle, yüklemi olumsuz olan, yani bir işin yapılmadığını ya da yapılmayacağını belirten cümlelerdir. Örnekler: "Bugün kütüphane açılmayacak". "Mehmet bize gelmedi". Olumsuzluk, yüklemi fiil olan cümlelerde "-ma, -me, -maz, -mez" olumsuzluk ekleriyle; yüklemi isim olan cümlelerde ise "-sız, -siz" ekiyle, "değil" ve "yok" sözcüğüyle yapılır. Bir cümle biçimce olumlu anlamca olumsuz veya biçimce olumsuz anlamca olumlu olabilir.
Blog
Ay isimleri nasıl yazılır?
Anlamca olumlu biçimce olumsuz ne demek?
Ağaç yaşken eğilir atasözü mü deyim mi?
Astrolojide müneccimlik ne demek?
Arapça'da 3 sesli harf nedir?
Ayak diremek ve ayak dikmek aynı şey mi?
Arapça kelimeler nasıl görselleştirilir?
Ay Papi Türkçe mi?
Arapça harflerin okunuşu nasıl değişir?
Aras kargo 3 günde teslim edilmezse ne olur?